سليم بن قيس الهلالي الكوفي ( مترجم : افتخار زاده )

48

كتاب سليم بن قيس الهلالي ( تاريخ سياسى صدر اسلام ) ( فارسى )

حلّى از مشايخ سدهء هشتم هجرى نيز به نقل بدون نقد گفته‌هاى ابن غضايرى پرداختند . و از آن پس ديدگاههاى ابن غضايرى هرگز در مجامع علمى اماميّه به رسميت شناخته نشد و مورد حمله و نقد قرار گرفت تا آنجا كه برخى از مشايخ اماميه كتاب الضعفاء را ساختهء دشمنان شيعه دانسته‌اند و برخى ديگر شخص ابن غضايرى را زير سؤال برده‌اند . آخرين نقل كتاب الضعفاء ابن غضايرى توسط عناية اللَّه بن على قهپايى عالم شيعى سدهء دوازدهم هجرى صورت گرفت . نقل اين كتاب توسط قهپايى صرفا از باب گردآورى ميراثهاى رجالى شيعهء اماميّه است چرا كه او به نقل همهء منابع رجالى شيعه پرداخته و كتاب مجمع الرجال را تأليف كرده است . * حضور تاريخى كتاب سليم در لغت عرب نوشته‌اى را كه در آن پيامى نهفته باشد كتاب گويند . « 1 » و كتاب سليم به اين معنا يك كتاب است و نه به معناى فنّى و مصطلح امروز آن ، چرا كه اصولا چنين اسنادى خطير كه هماره سرّى و ممنوعه بوده نمىتوانسته كتاب شود . وارثان كتاب سليم نيز هرگز فرصت تدوين و تأليف آن را نيافته‌اند و يا نخواسته‌اند كه به تركيب آن دست زنند تا اصالت آن پايدار بماند . از اين رو كتاب سليم مجموعه‌اى است آشفته و نامرتب از روايات و به همين دليل در طول تاريخ نتوانسته نام معين و مشخصى پيدا كند . از گفته‌هاى ابان بن ابى عياش پيداست كه سليم به هنگام مرگ نامى بر آن نمىنهد و مىگويد : « نزد من نوشته‌هايى است . . . » ابان خود از اين اسناد به « صحيفهء سليم » تعبير كرده است . در روايت منسوب به امام صادق عليه السّلام از اين مجموعه به كتاب سليم تعبير شده است . عمر بن اذينه از اين اسناد به كتاب سليم بن قيس هلالى تعبير مىكند . و از آن پس در تاريخ معمولا به همين نام شناخته مىشده است . كشّى ( م 322 ه ) در كتاب رجال خود

--> ( 1 ) - ن . ك : صحاح 562 .